มัททะวัง ความอ่อนโยน

ข้อที่ ๕ “มัททะวัง”

มัททะวัง…มัทวะ แปลว่า ความอ่อนโยน ความอ่อนโยนภายนอก…คือความอ่อนโยนต่อบุคคลซึ่งเข้ามาเกี่ยวข้องด้วยเป็นการสร้างสรรค์ซึ่งความรัก ความสามัคคี นี้ก็เป็นความอ่อนโยนภายนอกและความอ่อนโยนภายใน…คือความอ่อนโยนของจิตใจ คือจิตที่อบรมไว้ดีแล้ว มีความเหมาะสม ถูกต้อง อ่อนโยน พร้อมที่จะใช้ทำหน้าที่ใดๆก็ได้ เหมื่อขี้ผึ้งที่อ่อนดีแล้วจะปั้นเป็นอะไรก็ได้ จิตใจที่อ่อนโยนแล้ว…เหมาะสมที่จะปฏิบัติธรรมะอันสูงขึ้นไปได้ทุกอย่าง ทุกประการ จนสำเร็จประโยชน์

ข้อที่ ๖ “ตะปัง”

ตะปะ…ตะบะ โดยปกติหมายถึงวิริยะ ความพากพียร ความบากบั่น ความก้าวหน้า ความไม่ถอยหลัง…ความไม่หยุดอยู่กับที่ มีคุณสมบัติเผาผลาญกิเลสและความชั่วโดยประการทั้งปวงในที่นี้ จะระบุไปยังสิ่งที่เรียกว่า… อิทธิบาท ทั้ง ๔ ประการก็ได้ เป็นตะบะเผาผลาญกิเลส

ข้อที่ ๗ “อักโกธัง”

อักโกธัง…ไม่โกรธ ตัวหนังสือแปลว่า ไม่กำเริบ ไม่มีความกำเริบภายใน คือกลุ้มอยู่ในใจ ไม่มีความกำเริบภายนอก… คือปประทุษร้ายบุคคลอื่น ไม่กำเริบภายใน ไม่กำเริบทั้งภายนอก เรียกว่า…อักโกธัง ทุกคนก็รู้จักได้ง่าย ไม่ต้องอธิบาย

ข้อที่ ๘ “อวิหิงสา”

อวิหิงสา..ไม่เบียดเบียน ไม่มีการกระทำอันเบียนเบียน… อันกระทบกระทั่งตนเองหรือผู้อื่น เบียนเบียนผู้อื่นนั้นรู้จักกันดี แต่เบียดเบียนตนเองนี้… บางทีก็ไม่ค่อยรู่จัก คือถ้าเป็นการทำตนเองให้ลำบากเปล่าๆ ก็เป็นการเบียนเบียนตนเอง เป็นสิ่งที่ไม่จำเป็นต้องทำ ไม่จำเป็นจะต้องทำตนเองให้ลำบาง…เหมือนที่ทำกันเกินกว่าเหตุ ทำแต่พอดีก็ไม่ต้องมีความลำบาก ถึงจะมีความลำบากก็ไม่ใช่ว่า เป็นความลำบากที่ว่า เหลือที่จะทนทานหรือกระทำได้

ข้อที่ ๙ “ ขันติ”

ขันติ…อดทน รอได้ คอยได้ คำนี้บางทีก็แปลว่าความสมควร มันก็มีความหมายเดียวนั้นแหละ เพราะเราอดทนได้ คอยได้ ก็สมควรแก้เป็นผู้ที่จะทำอะไรสำเร็จ ถ้าไม่อดทน รอไม่ได้ คอยไม่ได้ … ก็เป็นบ้าตลอดเวลา ยิ่งเป็นผู้ใหญ่เท่าไร… จะยิ่งต้องอดทนเท่านั้น

ข้อที่ ๑๐ “อะวิโรธะนัง”

อะวิโรธนะ แปลว่า ความไม่มีอะไรพิรุธ ไม่มีอะไรวิรุธ หรือ พิรุธ คือความไม่ผิดไปจากแนวแห่งความถูกต้อง ที่นำมาซึ่งความผิดพลาด คือ อันตราย หรือ ทุกข์โทษโดยประการทั้งปวง อวิโรธนะ… แปลว่า ไม่มีอะไรพิรุธ คือ ผิดไปจากทางที่ควรจะเป็น

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *